De laatste jaren zien we een dramatische stijging in cyberaanvallen op Belgische bedrijven, overheden en zelfs energie- en transportnetwerken. Volgens de Belgische Veiligheidsraad voor Cyberveiligheid (BRP) zijn er in 2022 meer dan 12.000 incidenten gemeld, waarvan een kwart gericht was op kritieke infrastructuur. Het is niet meer een kwestie van *als* België wordt aangevallen, maar *wanneer*. En de gevolgen kunnen catastrofaal zijn: uitval van elektriciteit, verstoorde communicatie of zelfs levensbedreigende situaties.
Een voorbeeld uit de praktijk is het incident in 2021, toen een ransomware-aanval het Belgische transportbedrijf bron pagina tijdelijk stopzette, waardoor schepen urenlang op de haven bleven liggen. De schade bedroeg meer dan 2 miljoen euro, maar het grootste probleem was de vertraging in de logistiek voor cruciale goederen. Dit toont aan dat cyberveiligheid niet alleen een kwestie is van IT-beveiliging, maar van de veiligheid van ons dagelijks leven.
De Belgische overheid heeft in de afgelopen jaren verschillende maatregelen genomen om het risico te beperken. Zo is er in 2022 een nieuwe cyberwet ingevoerd die bedrijven verplicht om hun systeem regelmatig te testen en incidenten binnen 24 uur te melden. Ook heeft de federale overheid een fonds opgericht voor cyberbeveiliging, dat tot nu toe meer dan 15 miljoen euro heeft uitgekeerd aan kleine en middelgrote ondernemingen. Toch blijven de uitdagingen groot. Zo blijkt uit een onderzoek van het Belgisch Instituut voor Cybersecurity dat 60 procent van de Belgische bedrijven nog steeds niet voldoet aan de minimale veiligheidsstandaarden.
Een van de grootste risico’s blijft de afhankelijkheid van cloudservices. Volgens een rapport van het European Network and Information Security Agency (ENISA) worden 40 procent van de cyberaanvallen in Europa gericht op cloudplatforms. België is hier niet anders dan: een onderzoek van het IT-bedrijf Symantec onthulde dat 78 procent van de Belgische bedrijven hun gegevens op externe cloudplatforms opslaat, wat ze extra kwetsbaar maakt. Het is cruciaal dat bedrijven niet alleen hun eigen systemen beveiligen, maar ook de veiligheid van hun cloudproviders controleren.
- In 2022 werden meer dan 12.000 cyberincidenten gemeld in België, waarvan 25 procent gericht op kritieke infrastructuur.
- De gemiddelde kosten van een cyberaanval liggen tussen de 30.000 en 50.000 euro, met een maximum van 1 miljoen euro voor ernstige uitval.
- Sinds de invoering van de nieuwe cyberwet in 2022 heeft de overheid 15 miljoen euro uitgereikt aan bedrijven voor cyberbeveiliging.
- 78 procent van de Belgische bedrijven opslaat gegevens op externe cloudplatforms, wat ze kwetsbaar maakt voor aanvallen.
- Het percentage bedrijven dat niet voldoet aan minimale veiligheidsstandaarden is gestegen naar 60 procent.
Maar het is niet alleen de overheid die actie moet ondernemen. Ook burgers kunnen een rol spelen. Zo heeft het Belgisch Centrum voor Cybersecurity (BCCS) een campagne gelanceerd waarin ze ondernemers en burgers aanmoedigen om hun devices regelmatig te updaten en sterke wachtwoorden te gebruiken. Een andere belangrijke stap is het trainen van medewerkers in cyberveiligheid. Volgens een onderzoek van het Universiteit Gent is 40 procent van de cyberincidenten veroorzaakt door menselijke fouten, zoals phishing-berichten.
De toekomst van cyberveiligheid in België hangt af van een combinatie van technologische innovatie, strengere wetten en bewustwording. Het is essentieel dat bedrijven en overheden samenwerken om het risico van cyberaanvallen te verminderen. Een voorbeeld hiervan is het project “Secure by Design”, waarbij verschillende Belgische bedrijven samenwerken aan het ontwikkelen van veiligere software. Ook het internationale samenwerkingsverband ENSA blijft een cruciale rol spelen in het delen van informatie over nieuwe cyberbedreigingen.